Yüzölçümü (km2): 2,717,000
Başkenti: Almatı (Nüfus :1.300.000)
Başlıca Şehirleri: Cambul, Çimkent,
Türkistan, Karaganda, Kökçetav, Kustanay,
Turgay, Guryev Baykonur,
Para Birimi: Tenge
Komşuları: Kuzeyde ve batıda Rusya
Federasyonu, doğuda Çin Halk
Cumhuriyeti, güneyinde Türkmenistan,
Özbekistan ve Kırgızistan’dır.
Gölleri: Aral, Balkaş, Zaysan, Alakol,
Tengiz ve Seletitengiz gölleridir.
Nehirleri: Ural, Emba, Siriderya, Sarısu,
İli, İrtiş.
İklimi: Ülkede genelde sert karasal
iklim hakimdir.
Doğal Kaynakları: Krom, Wolfram, Çinko,
Bakır, Altın, Demir, Kömür, Petrol ve
Doğal gaz.
Tarımsal Ürünleri: Buğday, Pamuk ve Et.
Sanayi Dalları: Tarım, Metalurji, Hafif
sanayi, Petro-kiyasal ve Tekstil.
Nüfus: 16.679.000 (1995)
Nüfus Dağılımı: %46 Türk, %35 Rus, %3
Alman, %5 Ukraynalı, %11 Diğer.
Kadın Nüfusu(%): 51
Erkek Nüfusu(%): 49
Çalışan Nüfus 1995: 6.093.000
Sanayi (%): 17.3
Tarım (%): 18.2
Kişi Başına Milli G. : 930 (1995,Dolar)
Gayri Safi M.H. : 1415.8 (1996, milyar
Tenge)
Türkler, M.Ö. 1. yüzyılın sonlarından
beri bu günkü Kazakistan topraklarında
yaşamaktadır. 6.-8. yüzyıllarda Türk
Hanlığı'nın, 10.-12. yüzyıllarda
Karahanlılar'ın, 13. yüzyılın
sonlarından itibaren de Altın Ordu'nun
bir parçası olarak yarı bağımsız bir
yönetimle Türklerin hakimiyetinde kalan
Kazakistan, 16. yüzyılda Kasım Han'ın
idaresine girdi. Kazak Türkleri 17.
yüzyıldan sonra iç karışıklığa düştüler.
Kalmuklar, bu devirde Kazakistan'a
saldırdı ve Kazak-Kalmuk mücadelesi
yüzyıllarca sürdü. Kazaklar, 18.
yüzyılda, Ulu cüz, Orta cüz, Kişi cüz
olmak üzere üçe ayrıldı. Cüzlerin ortaya
çıkmasından da faydalanan Ruslar 19.
yüzyılda Kazakistan'ı işgal etti. 1837
yılında Kenasarı Kasımov, 20.000
civarındaki silahlı adamı ile Ruslara
karşı bir mücadele başlattı. Başlangıçta
önemli başarılar elde etmesine rağmen,
Küçük ve Büyük Cüz'den gerekli desteği
alamamasından ve Kırgız kabile
şeflerinin Rus entrikalarına kanarak
karşısına dikilmesinden dolayı mağlup
oldu. Çarlık devrinde sessizlik ve
karışıklık dönemleri birbirini takip
etti. 1917'de kurulan Alaş Partisi kısa
bir süre idareyi ele aldıysa da 1919'da
bu harekete ve bağımsız Kazakistan'a son
verildi ve 26 Ağustos 1920'de Kazakistan
SSC kurularak Kazakistan toprakları
Sovyetler Birliği'ne bağlandı. Sovyetler
Birliği dağılınca diğer Türk
cumhuriyetleri gibi Kazakistan da
bağımsızlığını ilan etti (14 Aralık
1991).
KAZAKİSTAN'IN EKONOMİK YAPISI
TARIM
Kazakistan, Sovyetler Birliği içinde
işlenebilir toprakların beşte birine
sahiptir. Böylece Kazakistan önemli bir
tarımsal ürün üreticisi ve
ihracatçısıdır. Kazakistan’ın tarımının
bugünkü durumu, ekonominin genelinde
görülen ve Sovyetler Birliği döneminin
ekonomik yapısını yansıtan özellikler
gösterir.
Bu özellikler, cumhuriyetleri hammadde,
girdi ve aynı zamanda ürünler için
pazarları birbirine bağımlı kılan
güdümlü ekonominin bölgesel ihtisaslaşma
yönünde yönlendirilmelerini
içermektedir.
Kazakistan tarımının gelişimi, serbest
piyasa mekanizmasına geçiş ile tarımın
uzun dönem karşılaştırılmalı
üstünlüklerin sağlanmasıyla olacaktır.
Pazar ekonomisine geçiş, tarımsal
ekonomi yapısının yeniden düzenlenmesine
ve geçmiş politik kararların yeniden
gözden geçirilmesine bağlı
bulunmaktadır.
Kazakistan Hükümeti, düşük gelir
gruplarının gıda ihtiyacını yeteri kadar
sağlarken, aynı zamanda tarım sektörünün
hantal yapısını ve rekabet eden bir
sektör haline getirecek yeniden
yapılanmayı sorunsuz halletmek
durumundadır.
Kazakistan’ın 220 milyon hektar tarım
alanının yaklaşık yüzde 82’si çayır-mera
alanı olarak, geri kalan 35 milyon
hektarı ise ürün üretimi için her yıl
işletilmektedir. Toplam tarımsal
üretimin yüzde 40’ını bitkisel üretim ve
yüzde 60’ını hayvansal üretim
oluşturmaktadır. Kazakistan’da 1995 yılı
itibariyle tarım sektörünün GSMH
içerisindeki payı yüzde 38’dir. 1995
yılında tarımsal üretimde bir önceki
yıla göre yüzde 21.3 oranında düşüş
meydana gelmiştir.
Bitkisel üretimde çeşitlilik olmakla
birlikte, hububat üretiminin ağırlığı
oldukça fazladır. Hububat üretiminde
buğdayın ağırlığı yüzde 60 olup, ikinci
önemli hububat arpadır (%28). Geri kalan
hububat alanlarında darı, yulaf, çavdar,
mısır ve pirinç üretilmektedir.
Bitkisel üretimde verim bölgelere göre
değişiklik göstermektedir. Verimdeki
değişikliğin en önemli nedeni yağmurun
miktarı ve dağılımıdır. Diğer önemli
bitkiler, yağlı tohumlar, pamuk, şeker
pancarı, meyve ve sebzelerdir.
Üreticilerin üretimi tamamen devletin
verdiği direktif doğrultusunda
gerçekleşmekte, bu alanda düşük
maliyette çalışmaları için herhangi bir
teşvik söz konusu olmamaktadır.
Ekilen toprakların yüzde 6,5 ‘ine
tekabül eden 2.4 milyon hektar arazi
sulanmaktadır. Kazakistan’da sulama
şebekeleri Sovyetler Birliği dönemindeki
diğer cumhuriyetlerde olduğu gibi geniş
çaplı sulama şebekeleri olmamakla
birlikte, bazı sulama alt yapıları, suyu
uzak kaynaklardan taşıyan iddialı
mühendislik yapılarından oluşmaktadır.
Tarla içi sulama şebekelerinin ıslah
edilmesi gerekmektedir. Sula-ma, işletme
ve idame maliyetlerinin karşılanması
amacıyla 1992’den itibaren su
ücretlerinin üreticiden alınması yoluna
gidilmiştir.
Kuzeydeki değerli sulama arazileri
entansif hayvancılık için yem üretimi
amacıyla kullanılmaktadır. Yem üretimi
bir yerde bitki münavebesi ve tuzlanma
sorununa çare olarak düşünülebilir.
Güneyde Aral Denizi havzası ise
uygulanan sulama teknikleri sonucu
kirlenmekte ve önemli oranda suyun
buharlaşmasına sebep olmaktadır.
Kurumaya yüz tutan Aral Denizi yanlız
başına bir sorun olmasa da, sınırsız su
kullanımı bu bölgede sulama
sistemlerinin yeniden gözden
geçirilmesini gündeme getirecektir.
HAYVANCILIK
Hayvancılık daha çok, sığır ve küçükbaş
hayvan ağırlıklıdır. Küçükbaş
hayvancılık koyun ve keçi ağırlıklı
olup, gelişme potansiyeli ve ihraç
imkanı bulunmaktadır.
Et üretimi 1991 yılında düşme göstermiş
olup, 1992’de düşüş yüzde 20 düzeylerine
erişmiştir. Üretimde düşme, daha çok yem
ve zirai ilaç gidilerinin bulunamaması
ve tarımda ticaret hadlerinin
gerilemesinden kaynaklanmaktadır. Önemli
oranda yeşil yem tahsisine rağmen, sığır
ve süt ineği verimleri oldukça düşük
düzeydedir.
Kazakistan’ın geniş ölçüdeki tabi mera
alanları, açık mera hayvancılığına
dayalı hayvansal üretimi özellikle
koyunculuk üretimini ideal kılmaktadır.
Buna rağmen, ülkede yem üretimine bağlı
besicilik faaliyeti teşvik edilmiştir.
MADENCİLİK
Ülkedeki yer altı kaynakları konusunda
yapılan bilimsel araştırmaların hepsi
Jeoloji Bakanlığı tarafından
yürütülmektedir. Fakat yetersiz
finansman ve ilkel teknoloji yüzünden
madeni kaynakların üretimi ve jeolojik
çalışmaların gelişimi engellenmektedir.
1991 yılından beri bağımsızlığını
kazanmış olan Kazakistan’da hükümetin
icraatını ve ekonominin yönetimini
düzenleyecek değişiklikler yapılmıştır.
Bu sebeple Kazakistan, ekonominin
yönetimini en iyi şekilde
değerlendirmenin yollarını
araştırmaktadır. Jeoloji Bakanlığı’nın
rolü de bu doğrultuda değişmiştir.
Türk Cumhuriyetleri içerisinde en zengin
yeraltı kaynaklarına sahip ülke
Kazakistan’dır. Mendel tablosu tabir
edilen tablodaki bütün madenlere
sahiptir.
Başlıca yeraltı kaynakları; krom, bakır,
kurşun, çinko, alümin-yum, asbest,
barit, berilyum, bizmut, krom, fosfat,
titanyum, kömür, bakır, petrol ve
bordur. Kazakistan tungstende dünya
birincisi, kromda, manganezde dünya
ikincisi, molibden ve fosfatta ise dünya
dördüncüsü olan bir ülkedir.
Bu sektörde demir dışı madencilik çok
önemli bir yere sahiptir. Türk
Cumhuriyetinin sanayi üretiminin yüzde
12’sini kaplayan bu alanda 34 girişim
yer almaktadır. Kurşun-çinko alanında 12
girişim vardır. Başlıcaları Ust-Kamenogors,
Zyrianovsk, Achisay, ve Çimkent
fabrikalarıdır. Ülkede ayrıca, 3
alüminyum, 5 altın madenciliği, 1
tungsten molibden, 1 titanyum-magnezyum,
5 maden inşaa ve 2 diğer metaller
alanında toplam 17 girişim mevcuttur.
Demir üretimi de yüzde 9.8’lik payla
önemli bir yere sahiptir. Kazakistan BDT
ülkelerinin sahip oldukları demir
filizlerinin 1/10’una sahiptir.
Mugodjhar mevkiindeki kromit BDT
ülkelerinin toplam rezervlerinin yüzde
85’ini oluşturmaktadır. Kazakistan bor
rezervleri bakımından da Türkiye ve
ABD’nin arkasından 3. sırada
yeralmaktadır.
Kazakistan dünya bakır üretiminde 17
rezervde aktif üretimle yedinci sırada
gelmektedir. Ülkenin en önemli bakır
yatakları Kuzey Balkaş ve Betpak Dala
bölgeleri ile Orta Kazakistan’daki
Zheskazgane, Kounrad ve Bostchekul
yataklarıdır.
Kazakistan filizsiz cevher kaynakları
bakımından da oldukça zengindir. Karatay
dağlarında ve Aktyubinsk kenti
yakınlarında yüksek kalitede fosfat
yatakları, Djetygar’da asbest ve
cumhuriyetin bir çok yerinde sodyum
tuzları, potasyum, mağnezyum yatakları
bulunmaktadır.
Kazakistan altın ve gümüş gibi değerli
madenler kadar büyük miktarlarda nikel,
kalay, tungsten, molibden, tataalum gibi
demir dışı madenlere sahiptir.
Genel çerçeve itibariyle Kazakistan
madencilik sektörü Türkiye açısından
işbirliğine yönelik büyük bir
potansiyele sahiptir. Özellikle de krom,
bakır, çinko ve bor metalleri ile ilgili
olarak işbirliğine yönelik girişimlerde
bulunulması her iki ülke içinde ekonomik
çıkarları açısından yararlı olacaktır.
ENERJİ
Kazakistan, Sovyetler Birliği’nin önemli
yakıt ve elektrik üretim merkezlerinden
biri konumunda idi. Ülkede başlıca
enerji kaynakları kömür, doğal gaz ve
petroldür. Ülke petrol ve doğal gaz
açısından 1993 yılında dünyada 23.
sıradadır.
Son yıllarda Kazakistan’ın elektrik arzı
artmış olmakla birlikte, halen yıllık
elektrik talebinin yüzde 20’sini ithal
etmektedir. Ülkede 1996 yılı içerisinde
çok ciddi elektrik sıkıntısı
yaşanmıştır. 1995 yılına göre yüzde 8.9
oranında azalan elektrik üretimi sanayi
üretiminin toplam yüzde 9.9 düşmesine
sebep olmuştur.
Enerji fiyatlarının ucuz olması ve
yanlış enerji politikaları sebebiyle,
ülke, Sovyetler Birliği rejiminde yer
alan cumhuriyetler içerisinde üçüncü
büyük elektrik tüketicisi konumundadır.
Dünya Bankası, Teknik Yardım Programı
çerçevesinde, geçiş döneminin yaşandığı
ülkede enerji fiyat politikalarının
geliştirilmesine katkıda bulunmaktadır.
PETROL
SSCB de petrol üretim kapasitesi
bakımından ikinci sırada olan
Kazakistan’ın 160 bölgesinde toplam 2.1
milyar ton petrol rezervi bulunmaktadır.
Hazar Denizi’ndeki yataklarla birlikte
bu rakam 4.5 milyar tona ulaşmaktadır.
1993 yılı itibariyle, petrol üretimi 23
milyon tondur. Kazakistan, yüzyılın sonu
itibariyle, petrol üretimini bir misli
artırmayı, 2010 yılına kadar da yılda
100 milyon ton üretmeyi hedeflemektedir.
Halen üretim ve ihracat, boru hattı
sıkıntısı sebebiyle sınırlı miktarda
kalmaktadır. Kazakistan 1995 yılında
ürettiği 20.63 milyon ton petrolün 10.6
milyon tonunu ihraç etmiştir.
Planlı dönemde Sovyetler Birliği’nin
batı Sibirya’daki kolay bulunur
rezervler üzerine yoğunlaşması
sebebiyle, ülkede çok geniş petrol
rezervleri dokunulmadan kalmıştır.
Kazakistan Cumhuriyeti petrol sanayini
modernize etmek için büyük ve pahalı bir
planı yürürlüğe koymuştur. Bu çerçevede,
ülkenin acilen yabancı sermayeye ve
tecrübeye ihtiyacı vardır. Bunun
yanısıra, dağıtım ve rafineri alt
yapılarının da incelenmesi
gerekmektedir. Kazakistan hükümeti
jeolojik-sismik keşif çalışmaları yapmak
üzere ortak işbirliğine girmek
istemektedir.
DOĞAL GAZ
Doğal gaz üretimi 1993 yılı itibariyle
6.7 milyar metreküptür. Kazakistan’da
1.7 trilyon metreküp doğal gaz rezervi
bulunmakta olup, bu miktarın Hazar
Denizi’ndeki yataklarla birlikte 5.9
trilyon metre küp-e ulaşacağı tahmin
edilmektedir.
Bu alanda en önemli kuruluşlar,
Mangishlakneft, Embaneft, Aktubinskneft,
Tengizneftegaz, Petrol ve Gaz Üretim
İdaresi Karashanbas-termneft ve Kazak
Gaz İşbirliği Kurumudur.
Planlı dönemde Sovyetler Birliği’nin
Batı Sibirya’daki kolay bulunur
rezervler üzerine yoğunlaşması
sebebiyle, ülkede çok geniş doğal gaz
rezervleri dokunulmadan kalmıştır.
Ülke yabancı sermaye ve yatırımı en iyi
şekilde harekete geçirmeyi planlayan
yenilikçi bir idareye sahiptir.
Teknolojik olarak az gelişmiş ülkede,
yabancı yatırımların getireceği paraya
ihtiyaç vardır.
KÖMÜR
Ülke Sovyetler Birliği’nin üçüncü büyük
kömür havzasına sahiptir. Kazakistan
1993 yılında 111.9 milyon ton kömür
üretmiştir. Sovyetler Birliği rejiminde
kömür üretiminin yüzde 20’si Kazakistan
tarafından karşılanmaktaydı.
Karganda bölgesinde çok zengin kömür
kaynakları bulunmakta ve toplam rezervin
50 milyar ton civarında olduğu tahmin
edilmektedir. Bu bölgeden çıkarılan kok
kömürü metalurji sanayinin ve bazı
elektrik santrallerinin yakıt ihtiyacını
karşılamakta kullanılmaktadır.
Toplam elektrik enerjisinin yüzde 65’i
Ekibastuz bölgesi kömürü kullanılarak
üretilmektedir. Bu alanda enerji
fabrikalarının oluşturduğu büyük bir
enerji kompleksi mevcuttur.
Kazakistan’ın bütün bölgelerinde bol
miktarda linyit kömürüne rastlanır.
Bunların arasında Kustanay ve Turgay
bölgeleri arasındaki Turgay Kömür
yatakları en büyük olanlarıdır. Altı
milyar tonluk rezervin 5.6 milyarı açık
çıkarıma elverişlidir.
SANAYİ
Kazakistan sanayi yapısı Sovyet
ekonomisinin ihtiyaçlarını karşılamaya
yönelik merkezi planlama sisteminin
ekonomik ve politik sonuçlarını
yansıtmaktadır. Ülke sanayi sektöründe,
imalat, madencilik ve enerji en önemli
sektörleri oluştururken, demir dışı ve
demir metalurjisi, kimya ve petrokimya,
makine inşaa ve inşaat malzemeleri ile
hafif sanayi önemli alt sektörler olarak
dikkat çekmektedir.
Minerale dayalı endüstrinin gelişmesi,
ülkenin bu alanda karşılaştırmalı
üstünlüğe sahip olmasıyla değil,
Sovyetler Birliği sisteminin kalkınma
hedefleri paralelinde olmuştur. Bu
sebeple, ülkenin sanayi yapısında
aşağıda sıralanan tezatlar ortaya
çıkmaktadır.
Ülkenin petrol kaynakları açısından son
derece zengin olmasına ve biri batıda,
ikisi doğuda olmak üzere üç petrol
rafinerisi olmasına rağmen, ülkeyi
boydan boya geçen bir boru hattı
olmadığı için, batıdaki petrol
kaynaklarından elde edilen petrol
doğudaki rafinerilere ulaştırılmaktadır.
Bu nedenle doğudaki rafineriler
kuzey-güney Sovyet boru hattı ile ithal
edilen ham petrol ile desteklenirken,
batıdaki ham petrolün üretim fazlası
Rusya’ya ihraç edilmektedir.
Demir tozları ülkede rafine edilerek
demir konsantresi haline getirilmesine
rağmen, çelik üretim için Rusya’ya
gönderilmektedir.
Ülke boksit açısından zengin olmasına
rağmen, ülke nitrojenli gübre ithal
etmektedir.
Elektronik sanayi alanında gelişmiş
olmamasına ve elektronik aletlerinin
çoğunu ithal etmesine rağmen, büyük bir
teyp ihracatçısıdır.
Çamaşır makineleri ve elektrikli ütüler
bölgesel olarak üretilmesine rağmen,
bütün diğer ev aletlerini ithal
etmektedir.
Çocuk bisikleti üretiminde önemli bir
yere sahipken , yetişkinler için
bisiklet ve motorsiklet üretecek
tesislere sahip değildir.
En büyük traktör üreticisi ve
ihracatçısı olmasına rağmen, biçer döver
konusunda diğer cumhuriyetlere bağlıdır.
Dokuma, giyim ve deri alanındaki toplam
çıktının yüzde 75’i Kazlekprom
tarafından izin verilen teşebbüslerce
üretilmektedir. Geri kalan yüzde 25’lik
kısım ise küçük ve orta ölçekli
girişimciler tarafından
gerçekleştirilmektedir.
Toplam sanayi üretiminin yüzde 15.9’unu
karşılayan metal ve makine sanayi bu
alanında 153 girişim faaliyet
göstermektedir.
Kimya sanayinde başlıca faaliyet
kollarını petrol rafinasyonu, motor
petrolu, dizel benzin, uçak benzini ve
zift üretimi olan 30’dan fazla teşebbüs
vardır.
Taş ve toprağa dayalı sanayi 16 farklı
branştan oluşmakta ve toplam sanayi
çıktısının yüzde 5.9’unu kapsamaktadır.
1995 yılına göre yüzde 8.9 oranında
azalan elektrik üretimi sanayi
üretiminin toplam yüzde 9.9 oranında
düşmesine sebep olmuştur.
Buna mukabil 1996 yılında Kazakistan’da
sanayi işletmelerinin ürettiği ürünlerin
değeri 721.9 milyar tenge olarak geçen
yılki tutarı yüzde 0.3 oranında
geçmiştir.
ULAŞTIRMA
Kazakistan geniş alana yayılmış, nüfusu
ve zengin doğal kaynaklarıyla çok büyük
bir ülkedir. Ekonominin işlemesinde
ulaştırma büyük önem taşımaktadır.
1991’de yük taşımacılığının yüzde 90’ı
demiryolu ile yapılırken, yolcu
taşımacılığının yüzde 50’si kara, yüzde
30’u demir ve yüzde 20’si hava yoluyla
yapılmaktadır.
1992 yılından itibaren, tüm ulaştırma
faaliyetleri iki bakanlığa bağlanmıştır.
Ulaştırma Bakanlığı; demiryolları, kara
taşımacılığı ve havayollarının
işletilmesi faaliyetlerini
yürütmektedir.
Bayındırlık ve Ulaştırma Altyapı
Bakanlığı ise otoyollar, limanlar ve
havaalanlarının inşaası, bakım ve
onarımıyla ilgilenmektedir.
Eski Sovyetler devletleri arasında
Kazakistan demiryolları, 13.600 km ile
Rusya ve Ukrayna’dan sonra 3. sırada yer
almaktadır. Bu yolun 5.500 km’si çift
hatlı, 4.000 km’si ise elektriklidir.
Ülkenin demiryolu filosu 3280 lokomotif
ve 2685 yolcu vagonuna sahiptir.
Demiryolları, eskiden Rusya tarafından
temin edilen, yedek parça ve malzeme
konularında ciddi bir sıkıntı
çekmektedir. Demiryolu ağının 1/3’ü
tamamen bakımdan geçirilmesi
gerekmektedir.
Kazakistan’da 1991 yılında 25.500 yolcu
otobüsü çalışmaktaydı. Otobüs
hizmetleri, yerel otobüs ücretlerinin ve
otobüs işletme faaliyetlerinin idare
tarafından sürekli sübvanse edilmesi
nedeniyle geri kalmıştır.
Karayolu altyapısı elverişlidir. Fakat
bakım ve onarıma ihtiyaç vardır. İnşaat
ve bakım faaliyetleri Bayındırlık ve
Ulaştırma Alt yapı Bakanlığı’na bağlı 70
farklı inşaat firması ve fabrikası
tarafından gerçekleştirilmektedir.
Kazakistan havayolları, Aeroflot
filosundan 100 uçağın katılımıyla
kurulmuştur.
BANKACILIK
Kazakistan bankacılık alanında Avrupa
Topluluğu bankacılık düzenlemeleri
standartlarına geçme aşamasındadır.
Bunun yanısıra Merkez Bankası ve ticari
bankalarla ilgili düzenlemeler de devam
etmektedir.
Kazakistan’da toplam 155 banka
mevcuttur. 49 özel, 96 ticaret, 10
kooperatif bankası bulunmaktadır. Ticari
bankadan oluşan iki kademeli bir
bankacılık sistemi 1991 yılında
kurulmuştur.
Kazakistan’daki bankalar üç katagori
altında sınıflandırılabilirler.
1.Tamamıyla devlete ait bankalar
2.Ticaret Bankası (Hükümetle ortak
sermaye yatırımları yapar)
3.Tamamıyla özel bankalar
Kazakistan’daki Bankacılık Sistemindeki
Gelişmeler
Kazakistan’da Türk ortaklı banka olan
Kazkommerts-Ziraat İnternational Bank
Almatı’da faaliyet
göstermektedir.Kuruluş sermayesi
1.000.000 USD olup sermaye dağılımı
Ziraat Bankası (yüzde 35), Başak
Sigorta(yüzde 5),Kazkommertsbank(yüzde
35), Kazakhstan Commerce Foreign T.Co.
(yüzde 15) şeklindedir.
Emlak Bankası’nın yüzde 41 ve Emlak
Bankası Çalışanları Yardımlaşma ve
Dayanışma Sandığı(yüzde 6) hissesine
sahip olduğu Türkiye-Kazakistan İnt.
Bank 1 milyon USD sermaye ile kurulmuş
olup diğer ortakları Kazakistan tarafına
aittir.
1997 yılı içerisinde sermayenin yüzde
74’ü Okan Holding’e ait bir banka daha
kurulmuştur. Kuruluş sermayesi 1.5
milyon dolar olan ban-kanın adı
International Bank Almatı (IBA)’dır.
Banka hisselerinin geri kalan yüzde
26’sı ise Kazakistanlı özel
girişimcilere aittir. Almatı Bank
Kazakistan’ın yeni başkenti olan Akmola
şehrinde ikinci şubesini de hizmete
açmıştır.
Şehir İçi ve Şehirler Arası Ulaşım
Kazakistan'da gelişkin bir karayolu
ağının olmaması ve yüz ölçümünün
büyüklüğü nedeniyle ülke içinde ulaşım
genellikle havayolu ile yapılmaktadır.
Bu nedenle Kazakistan’da her kentte bir
havaalanı bulunmaktadır. Her havaalanı
bulunduğu kentin ismini almıştır.
Türk Hava Yolları’nın kullanabileceği
alanlar Akmola, Almatı, Çimkent ve
Karaganda havaalanlarıdır. Almatı
havaalanı yer hizmetleri işletmeciliği
Avrupalı bir firma tarafında
yapılmaktadır. Dolayısıyla başkent
havaalanında Batı standartlarında bir
hizmet verilmektedir.